ارزیابی جدید میدانی توسط موسسه اتحاد و امداد سیفرود در ولایت خوست

گزارش وضعیت انسانی در ولسوالی علیشیر، ولایت خوست
تهیه‌کننده: عبدالله صمیم، رئیس موسسه اتحاد و امداد سیفرود (Saifrood Unity and Aid Organization – SUAO)
تاریخ: 24 March 2026

در پی تشدید درگیری‌های مرزی میان افغانستان و پاکستان که اکنون بیش از بیست روز از آغاز آن می‌گذرد، موسسه اتحاد و امداد سیفرود (SUAO) یک ارزیابی میدانی عاجل را در ولسوالی علیشیر ولایت خوست انجام داده است. یافته‌های این ارزیابی نشان‌دهنده یک وضعیت بشردوستانه به‌شدت نگران‌کننده برای باشندگان مناطق مرزی این ولسوالی می‌باشد.

بر اساس این ارزیابی، مناطق سرحدی ولسوالی علیشیر به‌ویژه قریه‌های ذکرخیل، کوټکۍ، صدق، کوچیان، چرګوټی، بتۍ، ببرک تڼه، کابل‌کلی و لنډ به‌گونه مستقیم تحت تأثیر حملات و بمباران‌های مکرر قرار گرفته‌اند. در نتیجه این وضعیت، صدها خانواده ملکی مجبور به ترک فوری منازل و محل زندگی خود شده‌اند. این بیجاشدگی‌ها در شرایطی صورت گرفته که خانواده‌ها فرصت انتقال دارایی‌های اساسی خود از جمله مواشی، مواد غذایی، تجهیزات زراعتی و سایر وسایل معیشتی را نداشته‌اند.

افراد بیجاشده که اکنون در ولسوالی صابری، لکنو دند و سایر مناطق نسبتاً امن‌تر پناه برده‌اند، وضعیت خود را «بسیار دشوار و بحرانی» توصیف می‌کنند. به گفته آنان، در جریان بیش از بیست روز گذشته، درگیری‌های دوامدار، تیراندازی‌های پراکنده و بمباران‌های شدید نه‌تنها امنیت فزیکی آنان را به خطر انداخته، بلکه ساختار معیشتی و اقتصادی آنان را نیز به‌طور کامل مختل کرده است.

شواهد جمع‌آوری‌شده نشان می‌دهد که تعداد قابل توجهی از منازل مسکونی به‌طور کامل یا جزئی تخریب شده‌اند. همچنان گزارش‌ها حاکی از آن است که شمار زیادی از مواشی در نتیجه بمباران‌ها تلف گردیده و بخش دیگر به دلیل عدم رسیدگی، بی‌سرپرستی و نبود دسترسی به آب و غذا در معرض نابودی قرار دارند. این مسئله به‌طور مستقیم بر امنیت غذایی خانواده‌ها تأثیر منفی گذاشته است، زیرا بسیاری از این خانواده‌ها وابسته به مالداری به‌عنوان منبع اصلی درآمد خود بوده‌اند.

در بخش زراعت، خسارات وارده به‌مراتب نگران‌کننده‌تر ارزیابی شده است. زمان وقوع این بحران هم‌زمان با یکی از مراحل حساس کشت و زراعت بوده که نیاز جدی به آبیاری، مراقبت و رسیدگی داشته است. در حال حاضر، به دلیل ترک اجباری زمین‌ها، بسیاری از مزارع بدون رسیدگی باقی مانده و احتمال از بین رفتن کامل محصولات زراعتی بسیار بالا است. این وضعیت نه‌تنها بر درآمد فعلی خانواده‌ها تأثیر گذاشته، بلکه امنیت غذایی آنان را در ماه‌های آینده نیز به‌شدت تهدید می‌کند.

ارزیابی SUAO همچنین نشان می‌دهد که بیجاشدگان با چالش‌های جدی در تأمین نیازهای اولیه زندگی مواجه هستند. کاهش شدید منابع درآمد، از بین رفتن دارایی‌ها و عدم دسترسی به فرصت‌های کاری باعث شده است که بسیاری از خانواده‌ها توانایی تأمین مواد غذایی کافی را نداشته باشند. گزارش‌ها حاکی از آن است که برخی خانواده‌ها ناگزیر به کاهش تعداد وعده‌های غذایی روزانه خود شده‌اند، که این امر به‌ویژه برای کودکان، زنان و افراد مسن خطرات جدی صحی و تغذیوی به همراه دارد.

علاوه بر این، شرایط فعلی بیجاشدگان از لحاظ سرپناه، دسترسی به آب آشامیدنی صحی، خدمات صحی و حفظ کرامت انسانی نیز در وضعیت نامطلوبی قرار دارد. بسیاری از خانواده‌ها در خانه‌های اقارب، فضاهای موقتی یا محیط‌های غیرمعیاری زندگی می‌کنند که آنان را در برابر خطرات صحی و محیطی آسیب‌پذیرتر ساخته است.

با توجه به یافته‌های این ارزیابی، موسسه اتحاد و امداد سیفرود (SUAO) وضعیت موجود را یک بحران بشردوستانه فوری ارزیابی نموده و بر نیاز عاجل به مداخله هماهنگ نهادهای بشردوستانه، ادارات دولتی و جامعه جهانی تأکید می‌نماید. اولویت‌های فوری شامل تأمین کمک‌های نقدی چندمنظوره، توزیع مواد غذایی، فراهم‌سازی سرپناه اضطراری، دسترسی به خدمات صحی و حمایت از احیای معیشت خانواده‌های آسیب‌دیده می‌باشد.

همچنان ضروری است که اقدامات لازم برای ارزیابی دقیق‌تر خسارات، ثبت و حمایت از بیجاشدگان، و فراهم‌سازی زمینه بازگشت مصئون و داوطلبانه آنان در آینده روی‌دست گرفته شود.

موسسه اتحاد و امداد سیفرود (SUAO) به نظارت دوامدار وضعیت ادامه داده و آمادگی خود را برای پاسخگویی بشردوستانه در هماهنگی با نهادهای ذیربط اعلام می‌دارد.